Un Diwrnod Arall o Amgylch Llanfair-ym-Muallt

Un Diwrnod Arall o Amgylch Llanfair-ym-Muallt

Lle mae Cymru’n dod ynghyd

Am bedwar diwrnod bob haf, mae Cymru’n ymgynnull ger Llanfair-ym-Muallt. Arhoswch am un diwrnod arall a darganfod beth sydd y tu hwnt i faes y Sioe.

Mae Sioe Frenhinol Cymru yn dod â da byw, bwyd, busnesau gwledig, cystadlu, cerddoriaeth a miloedd o ymwelwyr i Lanelwedd, yr ochr arall i Afon Gwy o Lanfair-ym-Muallt. Yn 2026, cynhelir y Sioe rhwng 20 a 23 Gorffennaf, gan lenwi’r maes 150 erw ag un o ddathliadau pwysicaf y calendr amaethyddol ym Mhrydain.

I lawer o ymwelwyr, dyna le mae’r daith yn dechrau ac yn gorffen.

Ond arhoswch ychydig yn hirach a bydd yr ardal yn datgelu stori lawer ehangach.

Mae hwn yn lle sydd wedi’i lunio gan amaethyddiaeth, marchnadoedd, croesfannau afon a symudiad pobl drwy galon Cymru. Mae’r dref yn cynnig siopau annibynnol, caffis, mannau glan yr afon a chanolfan gelfyddydau wrth ymyl Afon Gwy. Y tu hwnt iddi, mae ffyrdd tawelach yn arwain at ffermydd gweithredol, llynnoedd, cefn gwlad agored a thirweddau gogleddol Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog.

Dewch am y Sioe.

Arhoswch i ddarganfod y cefn gwlad sy’n rhoi ystyr iddi.

Croeswch yr afon ac arafwch

Mae Maes Sioe Frenhinol Cymru yn Llanelwedd, gyda Llanfair-ym-Muallt yn union yr ochr arall i Afon Gwy.

Mae’r bont rhyngddynt yn fwy na chroesfan ymarferol. Mae’n cysylltu llwyfan cenedlaethol y Maes Sioe â thref farchnad Gymreig gryno, y mae ei hanes wedi’i lunio ers amser maith gan bobl yn cyrraedd, yn masnachu ac yn parhau ar eu teithiau.

O’r Groe, sef man gwyrdd y dref ar lan yr afon, gallwch edrych tuag at y bont garreg, cerdded wrth ymyl Afon Gwy neu ddod o hyd i le tawelach ar ôl symudiad a sŵn y Sioe. Mae’r bont bresennol yn dyddio o 1779 ac fe’i lledwyd yn ddiweddarach. Roedd hwnnw’n benderfyniad hynod ddefnyddiol i dref sydd bellach yn croesawu niferoedd enfawr o ymwelwyr bob mis Gorffennaf.

Gall y newid mewn cyflymder fod yn syth.

Gall un diwrnod fod yn llawn cylchoedd arddangos, cyflwyniadau, siopa a sgwrs.

Gall y diwrnod nesaf ddechrau wrth ymyl yr afon, heb amserlen.

Y cyferbyniad hwn yw un o’r rhesymau cryfaf dros aros.

Lle mae Cymru wledig yn camu i’r llwyfan cenedlaethol

Mae Sioe Frenhinol Cymru’n llawer mwy na diwrnod allan mawr.

Mae’n dod â’r bobl, yr anifeiliaid, y sgiliau a’r busnesau sy’n cynnal Cymru wledig ynghyd. Mae cystadlaethau da byw yn digwydd ochr yn ochr â bwyd, coedwigaeth, garddwriaeth, crefftau, cerddoriaeth, addysg a mentrau gwledig, gan roi golwg eithriadol o gryno i ymwelwyr ar fywyd amaethyddol yng Nghymru.

Mae’r Maes Sioe’n parhau’n weithgar ymhell y tu hwnt i fis Gorffennaf. Mae’n cynnal digwyddiadau drwy gydol y flwyddyn, gan gynnwys cynulliadau amaethyddol, arddangosfeydd, cynadleddau, cystadlaethau a Ffair Aeaf Frenhinol Cymru.

Ond mae’r profiad llawnach yn dechrau pan fyddwch yn edrych y tu hwnt i’r gatiau.

Nid golygfeydd sydd wedi’u creu ar gyfer ymwelwyr yw’r caeau o amgylch Llanfair-ym-Muallt. Maent yn rhan o dirwedd amaethyddol fyw. Mae ffermydd, cymunedau gwledig a busnesau lleol yn parhau drwy gydol y flwyddyn â’r gwaith sy’n cael ei gynrychioli y tu mewn i’r Maes Sioe.

Arhoswch yn hirach a bydd y cysylltiad yn dod yn gliriach.

Mae’r Sioe’n dathlu Cymru wledig.

Mae’r cefn gwlad o’i hamgylch yn rhoi cyfle i chi ei phrofi.

O gylchoedd y Sioe i gaeau tawel

Ar ôl diwrnod prysur yn y Sioe Frenhinol, efallai mai’r moethusrwydd mwyaf yw cael digon o le.

Y tu hwnt i Lanfair-ym-Muallt, mae’r ffyrdd yn mynd yn dawelach ac mae’r dirwedd yn agor i dir fferm, dyffrynnoedd coediog a bryniau pell. Dyma lle gall ymweliad â digwyddiad droi’n wyliau byr go iawn yng Nghymru.

Mae aros yn y cefn gwlad yn rhoi’r rhyddid i chi ddychwelyd o’r Sioe, tynnu eich esgidiau a gadael i’r noson fynd rhagddi heb wynebu taith hir arall adref.

Yn Beacons Bluff, ger Llanfair-ym-Muallt, mae cabanau glampio en-suite wrth ymyl llyn preifat ar fferm weithredol ym Mharc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog. Mae’r lleoliad yn cynnig gwrthgyferbyniad amlwg i’r torfeydd: dolydd, cefn gwlad agored a mynediad uniongyrchol at lwybrau cerdded a beicio.

Ger Hundred House, mae Fforest Fields yn cynnig gwersylla, glampio a llety hunanarlwyo ar fferm organig deuluol 500 erw. Mae’r llynnoedd, y llwybrau gwledig a’r awyr agored yn ei wneud yn ganolfan naturiol arall i ymwelwyr sydd am gyfuno wythnos y Sioe Frenhinol â phrofiad mwy hamddenol o’r Canolbarth a gogledd Bannau Brycheiniog.

Nid lleoedd i gysgu ar ôl y Sioe yn unig yw’r rhain.

Maent yn rhan o’r rheswm dros ymestyn eich ymweliad.

Mae un diwrnod yn dod ag egni Cymru wledig ynghyd.

Mae’r diwrnod nesaf yn dod â’r dirwedd ei hun.

Gadewch i’r afon arwain y diwrnod

Mae Afon Gwy’n rhoi llawer o’i chymeriad i Lanfair-ym-Muallt.

Mae’n troelli o amgylch y Groe, yn llifo o dan bont y dref ac yn parhau drwy dirwedd ehangach o gaeau, coetiroedd a chymunedau Cymreig. Mae Llwybr Dyffryn Gwy hefyd yn mynd drwy Lanfair-ym-Muallt, gan roi cyfle i gerddwyr ddilyn rhannau o’r afon tua’r gogledd neu’r de o’r dref.

Nid oes angen cwblhau llwybr mawr i fwynhau’r lleoliad.

Gall taith hamddenol wrth ymyl yr afon, picnic ar y Groe neu awr yn gwylio’r dŵr gynnig yn union yr saib sydd ei angen ar ôl diwrnod llawn ar Faes y Sioe.

Fel gyda phob tirwedd afon, gall yr amodau newid. Cadwch at y llwybrau sefydledig, goruchwyliwch blant yn ofalus ger y dŵr a dilynwch unrhyw gyngor neu gyfyngiadau lleol.

Nid ceisio gwasgu atyniad arall i mewn i’r diwrnod yw’r nod.

Y nod yw rhoi lle i’r diwrnod anadlu.

Tref a oedd yn croesawu ymwelwyr cyn y Sioe

Mae’r gair Wells yn ychwanegu pennod arall at hanes Llanfair-ym-Muallt fel cyrchfan i ymwelwyr.

Yn ystod y 19eg ganrif, datblygodd y dref fel cyrchfan sba, gan ddenu pobl at ei ffynhonnau a thyfu mewn poblogrwydd wrth i’r cysylltiadau trafnidiaeth wella. Ymhell cyn i dorfeydd amaethyddol lenwi Llanelwedd, roedd ymwelwyr eisoes yn dod yma i orffwys, i wella eu hiechyd ac i gael newid golygfa.

Mae’r hanes hwnnw’n ychwanegu dimensiwn gwahanol at y dref fodern.

Mae Llanfair-ym-Muallt wedi hen arfer â rhythm pobl yn cyrraedd ac yn gadael. Tyfodd ei thafarndai, ei siopau a’i lleoedd bwyta o amgylch ffermwyr, masnachwyr, trigolion ac ymwelwyr a oedd angen rhywle i gyfarfod, bwyta ac aros.

Heddiw, mae canol y dref yn dal i wobrwyo’r rhai sy’n pori heb frys.

Yn hytrach na cheisio dilyn amserlen benodol, gadewch amser i grwydro’r siopau annibynnol a darganfod llyfrau, anrhegion, dillad gwledig, bwyd a’r pethau bach annisgwyl sy’n gwneud trefi marchnad yn werth eu harchwilio.

Yna arhoswch am goffi, cinio neu bryd cynnar gyda’r nos.

Weithiau, y peth mwyaf defnyddiol y gall tref ei gynnig yn ystod digwyddiad mawr yw lle croesawgar i eistedd.

Lle trodd marchnad wartheg yn ganolfan ddiwylliannol

Nid amaethyddiaeth yw’r unig reswm y mae pobl wedi ymgynnull yn Llanfair-ym-Muallt.

Mae Canolfan Gelfyddydau Wyeside yn sefyll wrth ymyl Afon Gwy mewn adeilad rhestredig Gradd II a oedd unwaith yn gysylltiedig â marchnad wartheg y dref a chynulliadau cyhoeddus. Heddiw, mae’n sinema annibynnol ac yn lleoliad celfyddydol sy’n cynnig ffilmiau, perfformiadau byw, arddangosfeydd a gweithgareddau cymunedol.

Mae rhywbeth arbennig o addas am y newid hwnnw.

Mae adeilad a oedd unwaith yn llawn da byw, masnachwyr a sŵn diwrnod marchnad bellach yn dod â phobl ynghyd ar gyfer theatr, cerddoriaeth, sinema a sgwrs.

Mae’r diben wedi datblygu.

Mae’r awydd i ddod ynghyd wedi parhau.

Gall perfformiad neu ffilm gyda’r nos hefyd roi rheswm arall i ymwelwyr beidio â gadael yn syth ar ôl y Sioe. Yn hytrach nag ymuno â’r traffig adref, croeswch yr afon, bwytewch yn lleol a gadewch i’r diwrnod droi’n noson.

Nid oes rhaid i un digwyddiad arall olygu mwy o ruthro.

Weithiau, mae’n golygu aros.

Cofio Llywelyn, Tywysog brodorol olaf Cymru

Mae’r cefn gwlad o amgylch Llanfair-ym-Muallt yn gartref i un o’r straeon mwyaf poenus ac arwyddocaol yn hanes Cymru.

Ger Cilmeri, ychydig bellter o’r dref, lladdwyd Llywelyn ap Gruffudd ym 1282. Fe’i gelwir yn Llywelyn Ein Llyw Olaf, ac ef oedd Tywysog brodorol olaf Cymru i gael ei gydnabod felly cyn i Edward I oresgyn Cymru.

Roedd ei farwolaeth yn drobwynt trychinebus yn y frwydr dros annibyniaeth Cymru.

Mae’r lleoedd sy’n gysylltiedig â’i ddyddiau olaf yn cysylltu Llanfair-ym-Muallt a Chilmeri â stori ehangach Tywysogion Gwynedd a diwedd rheolaeth frodorol yng Nghymru.

Nid stori i’w thrin fel man aros hamddenol ar daith yw hon.

Mae’n haeddu amser, cyd-destun a pharch.

I ymwelwyr o Gymru, mae’n parhau’n rhan o gof y genedl. I ymwelwyr o leoedd eraill, mae’n gyflwyniad pwysig i hanes na ellir ei ddeall drwy gestyll a adeiladwyd gan frenhinoedd Lloegr yn unig.

Mae’r dirwedd o amgylch Llanfair-ym-Muallt yn hardd.

Mae hefyd yn dirwedd lle mae Cymru’n cofio.

Chwiliwch am fanylion mwy annisgwyl y dref

Mae gan Lanfair-ym-Muallt le pwysig yn hanes amaethyddol a gwleidyddol Cymru, ond mae ganddi hefyd ei chymeriad ei hun.

Ar y Groe, mae coed cochion anferth a blannwyd ar ddechrau’r 20fed ganrif yn codi uwchben glan yr afon. Mewn man arall, mae cerflun o darw Du Cymreig yn adlewyrchu treftadaeth da byw’r dref a hunaniaeth Clwb Rygbi Llanfair-ym-Muallt, sy’n cael ei adnabod fel The Bulls. Mae cylch cerrig a murlun y dref yn ychwanegu haenau eraill at le lle mae cof lleol, celf a balchder dinesig yn sefyll ochr yn ochr.

Mae’r manylion hyn yn bwysig oherwydd eu bod yn atal tref rhag troi’n gasgliad o ddyddiadau ac adeiladau.

Maent yn dangos sut mae pobl yn parhau i ddehongli ei stori.

Arhoswch yn ddigon hir a bydd Llanfair-ym-Muallt yn dechrau teimlo’n llai fel y dref wrth ymyl Maes Sioe Frenhinol Cymru ac yn fwy fel lle â’i rhythm, ei hiwmor a’i hyder ei hun.

Arhoswch am fwyd, sgwrs a bore arall

Gall Sioe Frenhinol Cymru lenwi diwrnod cyfan yn rhwydd.

Nid yw hynny’n golygu y dylai’r ymweliad ddod i ben wrth y giât.

Arhoswch gerllaw a gallwch gymryd eich amser dros swper, crwydro’r dref, dod o hyd i dafarn wledig neu ddychwelyd i lety yng nghanol y cefn gwlad.

Gallai’r bore wedyn ddechrau gyda golygfa o fferm, taith gerdded wrth ymyl llyn neu frecwast heb orfod gyrru’n gynnar. Gallech ddychwelyd i Faes y Sioe am ddiwrnod arall, dilyn Afon Gwy, crwydro mwy o’r dref neu deithio tua’r de i Fannau Brycheiniog.

Mae arhosiad hirach hefyd yn lledaenu budd wythnos y Sioe Frenhinol y tu hwnt i’r digwyddiad ei hun.

Mae’n cefnogi darparwyr llety, busnesau bwyd, atyniadau gwledig a chymunedau ar draws yr ardal ehangach. Yn bwysicach i’r ymwelydd, mae’n troi taith brysur i ddigwyddiad yn brofiad mwy cytbwys o Gymru.

Y Sioe sy’n rhoi’r achlysur.

Y diwrnod ychwanegol sy’n creu’r atgof.

Mae’r diwrnod nesaf yn dechrau yng ngogledd Bannau Brycheiniog

Mae Llanfair-ym-Muallt y tu allan i Barc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog, ond mae’n borth gogleddol pwysig i’r gyrchfan ehangach.

O’r dref a’r cefn gwlad o’i hamgylch, gall ymwelwyr barhau tuag at lety gwledig, llwybrau cerdded a beicio, awyr dywyll a rhannau gogleddol y Parc Cenedlaethol.

Mae’r dirwedd yn newid yn raddol, yn hytrach nag wrth ffin a luniwyd ar gyfer ymwelwyr.

Mae caeau’n codi tuag at fryniau.

Mae ffyrdd prysur yn ildio i lonydd tawelach.

Mae egni Maes y Sioe’n ildio i ffermydd, llynnoedd ac awyr agored.

Dyma lle mae’r syniad o Un Diwrnod Arall yn arbennig o werthfawr.

Nid oes angen dewis rhwng Sioe Frenhinol Cymru a seibiant yn y cefn gwlad.

Maent yn perthyn i’r un daith ehangach.

Cynlluniwch eich ymweliad

Mae Maes Sioe Frenhinol Cymru yn Llanelwedd, yn union yr ochr arall i Afon Gwy o Lanfair-ym-Muallt. Cynhelir Sioe Frenhinol Cymru 2026 o ddydd Llun 20 tan ddydd Iau 23 Gorffennaf. Dylech wirio tocynnau, trefniadau teithio, canllawiau hygyrchedd a’r wybodaeth ddiweddaraf i ymwelwyr yn uniongyrchol gyda Chymdeithas Amaethyddol Frenhinol Cymru cyn teithio.

Mae galw arbennig o uchel am lety yn ystod wythnos y Sioe, felly mae archebu ymlaen llaw yn hanfodol. Ystyriwch aros am fwy nag un noson a dewis llety yng nghefn gwlad tua gogledd Bannau Brycheiniog fel rhan o’r ymweliad ehangach.

Gwiriwch amseroedd agor unigol siopau, caffis, lleoliadau ac atyniadau, yn enwedig y tu allan i brif dymor yr haf.

Am bedwar diwrnod, mae Sioe Frenhinol Cymru’n dod â Chymru ynghyd.

Arhoswch am un diwrnod arall a darganfod y dirwedd sy’n dal y cyfan ynghyd.